D-Sense II

In het eerder onderzoek, hebben de veiligheid van TolDC als behandeling aangetoond. Met de huidige D-Sense II studie, willen we in eerste instantie bewijzen dat ook in patiënten met eigen insulineproductie behandeling met TolDC veilig is. Naast dit belangrijkste doel, kijken we echter ook of TolDC de ontspoorde afweerreactie kan remmen. Natuurlijk hopen we dat de remming van de eigen afweerreactie leidt tot behoud van insulineproducerende cellen, betere bloedsuikerwaarden en minder behoefte aan insuline via injecties.

• leeftijd van 18 tot 40 jaar
• diagnose type 1 diabetes gesteld 9 maanden tot 5 jaar geleden
• recent HbA1c <65 mmol/mol

Indien iemand aan bovenstaande voorwaarden voldoet, kan hij/zij waarschijnlijk gescreend worden. Dan kijken we of iemand aan bepaalde andere voorwaarden voldoet. We kijken hierbij o.a. of er een meetbare eigen afweer is tegen de insuline producerende cellen in de alvleesklier. Verder wordt gekeken of er een bepaalde erfelijke aanleg (wat betreft weefseltypering) is, waardoor onze therapie zou kunnen werken.

Type 1 diabetes is een auto-immuunziekte waarbij het eigen afweersysteem betrokken is bij het ontstaan van deze ziekte. Normaal beschermt het afweersysteem ons juist tegen ziektes door te vechten tegen ziekteverwekkers zoals bacteriën en virussen. Bij type 1 diabetes ontspoort het afweersysteem echter en vernietigt het de cellen die insuline maken in de alvleesklier. We weten nog niet precies hoe deze ongewenste afweerreactie tegen insulineproducerende cellen ontstaat, maar in ieder geval speelt een bepaald type afweercel, de T-cel, een grote rol. In ons laboratorium kunnen wij uit het bloed een ander soort afweercellen, zogenaamde dendritische cellen, maken die juist dergelijke T-cel afweerreacties kunnen afremmen. Van deze tolerantie-inducerende dendritische cellen (TolDC) verwachten we dat ze het afweersysteem van patiënten met type 1 diabetes kunnen leren om de insulineproducerende cellen weer met rust te laten, of anders gezegd te ’tolereren’. TolDC worden gemaakt uit het bloed van de patiënt aan wie ze later worden teruggegeven. Patiënten krijgen dus altijd hun eigen TolDC terug.

Onlangs hebben we negen patiënten die al langere tijd T1D hadden en (bijna) geen insuline meer maakten, met TolDC behandeld. Dit was de D-Sense I studie. Het doel van deze studie was om te toetsen of we voor elke patiënt goede TolDCs konden maken (onderzoek naar haalbaarheid) en om te laten zien dat deze cellen veilig waren en geen bijwerkingen veroorzaakten (onderzoek naar veiligheid). De D-Sense 1 studie liet naast haalbaarheid en veiligheid ook zien dat de TolDCs de eigen afweerreactie tegen insuline producerende cellen remden. Verder bleef bij drie D-Sense 1 patiënten, die nog zelf een klein beetje insuline maakten, deze insulineproductie stabiel.